środa, 7 września 2016

"Na końcu" czy "w końcu"?

Jaka jest różnica między na końcu i w końcu?
What is the difference between na końcu i w końcu?
Przeczytajcie przykłady i wszystko będzie jasne:
Read the examples and everything will be clear:

w końcu

a1. Cały tydzień padał deszcz, a dzisiaj w końcu świeci słońce.
(It was raining for the whole week and today finally the sun is shining.)
a2. No, w końcu jesteś! Czekam na ciebie już 20 minut.
(You're finally here! I've been waiting for you for 20 minutes already.)

b1. Oni w końcu są razem, czy się rozstali?
(Are they toghether in the end or have they broken up?)
b2. Może ty mi powiesz, jakie są polskie tradycje weselne? W końcu jesteś Polakiem, to chyba wiesz. (Maybe you can tell me about Polish wedding traditions. At the end, you are Pole, so you probably know.)

W przykładach a1 i a2 w końcu można zamienić na "nareszcie", "wreszcie".
Używamy tego wyrażenia, kiedy czekaliśmy na coś długo i to się zdarzyło, zostało zrealizowane.
W przykładach b1 i b2 w końcu ma trochę inne znaczenie. Mówimy tak, kiedy chcemy coś podkreślić albo zapytać o ostateczną decyzję.
In the examples a1 and a2 we can replace w końcu with nareszcie or wreszcie (finally). We use this phrase when we've been waiting for something or someone for a long time and it has been completed, finished.
In the examples b1 and b2 w końcu means at the end, at the end of the day. We use this phrase when we want to emphasize something or ask about the final decision.

na końcu


c1. Cały e-mail był po angielsku, tylko na końcu było jedno słowo po polsku: "pozdrawiam".
(The whole email was in English, only at the end there was one word in Polish "pozdrawiam".)
c2. Sklep jest na końcu ulicy, w ostatnim budynku po prawej stronie.
(The shop is at the end of the street, in the last building on the right.)

W przykładach c1 i c2 używamy wyrażenia w końcu w bardziej dosłownym, literalnym znaczeniu: coś wystąpiło, zdarzyło się przed zakończeniem.
In the examples c1 and c2 we use the phrase na końcu in a literal meaning: something occured, happened when it was ceasing, finishing.

czwartek, 21 lipca 2016

Jak sie mówi po polsku "whatever"?

Ostatnio na lekcji miała miejsce taka sytuacja:
Student: Dorota, masz coś do jedzenia? Jestem bardzo głodny.
Nauczycielka: Ale co? Ciastka? Kanapki? Chipsy?
Student: Jak się mówi po polsku "whatever"?
Nauczycielka: Cokolwiek.
Student: Cokolwiek! Naprawdę jestem strasznie głodny!

Angielskie _______ever (whatever, whereever, whenever...) i any________ (anything, anywhere...) to polskie __________kolwiek (cokolwiek, gdziekolwiek, kiedykolwiek...).

Przeczytajcie przykłady:
1. Jestem głodny. Daj mi coś do jedzenia. Cokolwiek! Zjem wszystko!
I'm hungry. Give me something to eat. whatever / Anything. I'll eat everything!
2. Nie wiem, czy kiedykolwiek pojadę do Azji, ale bardzo bym chciał.
I don't know, if I ever go to Asia, but I would really like to do so.
3. Gdziekolwiek jadę na wakacje, zawsze spotykam kogoś znajomego.
Anywhere I go for holidays, I always meet someone I know.
4. Jeśli ktokolwiek będzie ci proponował drinka, nie zgadzaj się.
If anyone will offer you a coctail, don't agree.

Przymiotniki: jakikolwiek, jakakolwiek, jakiekolwiek, jacykolwiek odmieniają się tak, jak zwykle.
To samo dzieje się ze słowami: którykolwiek, którakolwiek, którekolwiek, którzykolwiek.

- Jaką chcesz herbatę: zieloną, czarną, białą?
- Jakąkolwiek. Naprawdę wszystko mi jedno.
- Which tea do you want: green, black, white?
- Any. It really doesn't matter.

czwartek, 9 czerwca 2016

Spędzać i wydawać

Jak się mówi po polsku "to spend"?
W języku polskim mamy dwa czasowniki: "spędzać" i "wydawać".

Możemy spędzać czas, urlop, wakacje, weekend. Na przykład:
  • Lubię spędzać czas z moją żoną.
  • Gdzie spędziliście wakacje?
  • Byłam chora i cały weekend spędziłam w łóżku.
"Wydawać" możemy pieniądze, złotówki, euro, dolary... Na przykład:
  • Nie lubię wydawać pieniędzy na ubrania.
  • Tomek wydaje za dużo pieniędzy na gadżety.
  • Wydałem wszystkie złotówki, mam tylko euro. Wiesz, gdzie jest kantor?
Poniżej znajdziecie tabele odmiany tych czasowników (kliknij w obrazek, aby powiększyć).

wtorek, 15 marca 2016

Kim chcesz zostać?


Narzędnik!
Kiedy mówimy "chcę być...", "chcę zostać..." używamy narzędnika.
Dla rzeczowników rodzaju męskiego i nijakiego dodajemy końcówkę -em, dla rzeczowników rodzaju żeńskiego - końcówkę .

Przykłady:
  • Chcę być aktorem. Chcę być aktorką.
  • Chciałem zostać lekarzem, ale zostałem informatykiem.
  • Ona chce zostać modelką.
Uwaga! Niektóre zawody nie mają formy żeńskiej, dlatego mówimy:
  • Ania jest informatykiem, a Marta politykiem.

środa, 10 lutego 2016

Zostawać czy zostawiać?

To był straszny dzień - najpierw musiałam zostać dłuzej w pracy, a potem zostawiłam portfel w taksówce!
czyli czasowniki zostawiać / zostawić i zostawać / zostać

To dwa różne czasowniki o różnym znaczeniu, ale bardzo podobnej formie.
zostawiać / zostawić - Eng. to leave, Ger. verlassen, hinterlassen, Span. dejar, Fr. laisser, quitter
  • Zostawiłam telefon w taksówce.
  • Marek zostawił mi wiadomość.
  • Kiedy wyjeżdżam na jeden dzień, zostawiam kota samego w domu.
  • Zawsze zostawiasz swoje ubrania na podłodze!
  • Zostaw mnie w spokoju!
  • Nie zostawiaj włączonego żelazka.
  • Słyszałaś? Alicja zostawiła Krzyśka!
  • Nie zjem teraz całej czekolady, zostawię sobie na później.
zostawiać (niedokonany)
zostawić (dokonany)
Czas teraźniejszy
1. zostawiam 1. zostawiamy
2. zostawiasz 2. zostawiacie
3. zostawia 3. zostawiają


Czas przeszły
1. zostawiałem / zostawiałam
2. zostawiałeś / zostawiałaś
3. zostawiał / zostawiała / zostawiło


1. zostawialiśmy / zostawiałyśmy
2. zostawialiście / zostawiałyście
3. zostawiali / zostawiały
1. zostawiłem / zostawiłam
2. zostawiłeś / zostawiłaś
3. zostawił / zostawiła / zostawiło


1. zostawiliśmy / zostawiłyśmy
2. zostawiliście / zostawiłyście
3. zostawili / zostawiły
Czas przyszły
1. bedę zostawiać // zostawiał / -ła
2. będziesz zostawiać // zostawiał / -ła
3. będzie zostawiać // zostawiał / -ła / -ło


1. będziemy zostawiać // zostawiali / -ły
2. będziecie zostawiać // zostawiali / -ły
3. będą zostawiać // zostawiali / -ły
1. zostawię
2. zostawisz
3. zostawi


1. zostawimy
2. zostawicie
3. zostawią
Tryb rozkazujący
1. - 1. zostawiajmy!
2. zostawiaj! 2. zostawiajcie!
3. niech zostawia! 3. niech zostawiają!
1. - 1. zostawmy!
2. zostaw! 2. zostawcie!
3. niech zostawi! 3. niech zostawią!


zostawać / zostać - Eng. to stay, Ger. bleiben, Span. quedarse, Fr. rester
  • Znowu muszę zostać dłużej w pracy.
  • Mój pies nie lubi zostawać sam w domu.
  • Musisz już iść? Zostań jeszcze pół godziny!
  • Mój syn był chory i musiałam zostać z nim w domu.
  • Ten film był tak nudny, że nie zostałem do końca. Wyszedłem w połowie.
  • Zostały tylko dwa jajka? No to nie zrobimy jajecznicy...
  • Zostalibyśmy na wakacjach do końca tygodnia, ale Tomek dostał nowa pracę i zaczyna jutro.
Informacja na marginesie:
zostawać/ zostać ma też inne znaczenie. Przeczytajcie przykład:
  • Został lekarzem, chociaż w liceum bardzo chciał być pilotem.
(Eng. to become, Ger. werden, Span. convertirse, Fr. devenir)


zostawać (niedokonany)
zostać (dokonany)
Czas teraźniejszy
1. zostaję 1. zostajemy
2. zostajesz 2. zostajecie
3. zostaje 3. zostają


Czas przeszły
1. zostawałem / zostawałam
2. zostawałeś / zostawałaś
3. zostawał / zostawała / zostawało


1. zostawaliśmy / zostawałyśmy
2. zostawaliście / zostawałyście
3. zostawali / zostawały
1. zostałem / zostałam
2. zostałeś / zostałaś
3. został / została / zostało


1. zostaliśmy / zostałyśmy
2. zostaliście / zostałyście
3. zostali / zostały
Czas przyszły
1. bedę zostawać // zostawał / -ła
2. będziesz zostawać // zostawał / -ła
3. będzie zostawać // zostawał / -ła / -ło


1. będziemy zostawać // zostawali / -ły
2. będziecie zostawać // zostawali / -ły
3. będą zostawać // zostawali / -ły
1. zostanę
2. zostaniesz
3. zostanie


1. zostaniemy
2. zostaniecie
3. zostaną
Tryb rozkazujący
1. - 1. zostawajmy!
2. zostawaj! 2. zostawajcie!
3. niech zostaje! 3. niech zostawają!
1. - 1. zostańmy!
2. zostań! 2. zostańcie!
3. niech zostanie! 3. niech zostaną!



A teraz trochę praktyki!

Proszę uzupełnić luki.

Wersja A, łatwiejsza (z podanymi wariantami): [poniżej wersja B, trudniejsza]

1. Zawsze ______________ otwarta toaletę. Tyle razy ci mówiłam, że to mnie irytuje.
(zostawiasz, zostajesz)
2. Wróciłem do domu o półncy, ale Adam jeszcze ___________ na imprezie.
( zostawił, został)
3. _______________ gdzieś parasol, chyba w banku albo na poczcie.
(zostawiłem, zostałem)
4. _______________ dla ciebie obiad w garnku. Odgrzej sobie.
(zostawiłam, zostałam)
5. ______________ jeszcze trochę tortu?
(zostawiło, zostało)
6. Ktoś ______________ mi kwiaty na biurku w pracy. Nie mam pojęcia, kto to może być!
(zostawił, został)
7. Mieliśmy jechać na weekend nad morze, ale Ewa się rozchorowała i _______________ w domu.
(zostawiliśmy, zostaliśmy)
8. Słyszałam, że Michał chce ____________ żonę! To prawda? Wiesz coś o tym?
(zostawić, zostać)
9. Ojej, pada deszcz, a ja _____________ otwarte okno. Mam nadzieję, że nic się nie stanie.
(zostawiłam, zostałam)
10. Kiedy byłam mała, rzadko ______________ sama w domu.
(zostawiałam, zostawałam)
11. Chcesz iść jeszcze do tego sklepu? Ja już mam dość zakupów! ____________ tutaj i poczekam na ciebie.
(zostawię, zostanę)
12. Zjadłaś całą czekoladę, czy ____________ coś dla mnie?
(zostawiło, zostało)
13. Roberto chce _____________ w Polsce jeszcze kilka lat.
(zostawić, zostać)
14. _______________ politykiem, tak jak mój ojciec!
(zostawię, zostanę)


Wersja B, trudniejsza:

1. Zawsze ______________ otwarta toaletę. Tyle razy ci mówiłam, że to mnie irytuje.
2. Wróciłem do domu o półncy, ale Adam jeszcze ___________ na imprezie.
3. _______________ gdzieś parasol, chyba w banku albo na poczcie.
4. _______________ dla ciebie obiad w garnku. Odgrzej sobie.
5. ______________ jeszcze trochę tortu?
6. Ktoś ______________ mi kwiaty na biurku w pracy. Nie mam pojęcia, kto to może być!
7. Mieliśmy jechać na weekend nad morze, ale Ewa się rozchorowała i _______________ w domu.
8. Słyszałam, że Michał chce ____________ żonę! To prawda? Wiesz coś o tym?
9. Ojej, pada deszcz, a ja _____________ otwarte okno. Mam nadzieję, że nic się nie stanie.
10. Kiedy byłam mała, rzadko ______________ sama w domu.
11. Chcesz iść jeszcze do tego sklepu? Ja już mam dość zakupów! ____________ tutaj i poczekam na ciebie.
12. Zjadłaś całą czekoladę, czy ____________ coś dla mnie?
13. Roberto chce _____________ w Polsce jeszcze kilka lat.
14. _______________ politykiem, tak jak mój ojciec!

Jeśli chcecie przekonać się, czy dobrze zrobiliście ćwiczenie,napiszcie do nas maila office@teachmepolish.pl  Wyślemy Wam poprawne odpowiedzi!















środa, 9 grudnia 2015

Informatycy byli. Komputery były.

Oni i one? Oni – mężczyźni, one – kobiety? Uwaga, nie tylko kobiety!

Oni – to tylko mężczyźni lub grupa osób z minimum jednym mężczyzną.
One – wszystko, tylko nie mężczyźni ;).

Oni – mężczyźni Polacy, chłopcy, studenci, nauczyciele...
One – kobiety, Polki, dziewczyny, studentki, nauczycielki... ale też: komputery, kubki, okna, dzieci, książki, kanapki, koty, psy...

Dlatego w czasie przeszłym tylko "oni" - mężczyźni lub grupa osób z minimum jednym mężczyzną - mają końcówkę -li.
"One" – czyli nie-mężczyźni, ma końcówkę -ły.

Przykłady:
  • Robert i Tomek byli wczoraj na imprezie.
  • Robert i Ania byli wczoraj w teatrze.
  • Ania i Kasia były wczoraj w Warszawie.
  • Dwa psy były wczoraj w parku. (pies – on, ale psy - one)
  • Moje koty jeszcze niedawno były takie małe! (kot – on, ale koty - one)
  • Rano za moim oknem śpiewały ptaki. (ptak – on, ale ptaki - one)
  • Dzieci bawiły się grzecznie w ogrodzie. (dziecko – ono, dzieci – one)
  • Pierogi bardzo nam smakowały. (pieróg – on, pierogi – one)
  • Twoje książki leżały na stole. (książka – ona, książki – one)